Stylizacje

Baretki – jak nosić je prawidłowo na mundurze?

Napisał(a) 3 min czytania
Mundur wojskowy

Baretki nosi się na mundurze wyjściowym, a także galowym, zamiast pełnych orderów, odznaczeń, medali i odznak, jeżeli przepisy nie wymagają ich założenia. Umieszcza się je po lewej stronie marynarki, nad górną kieszenią, w kolejności hierarchicznej od prawej do lewej. Zasady określa Rozporządzenie MSWiA z 20 maja 2009 r. w sprawie umundurowania policjantów, opublikowane w Dz.U. nr 90, poz. 738, z późniejszymi zmianami.

Kiedy nosi się baretki?

Baretka jest zamiennikiem pełnego orderu, odznaczenia, medalu albo odznaki. Stosuje się ją na marynarce munduru wyjściowego oraz galowego, gdy nie ma obowiązku noszenia pełnych oznak odznaczenia. W aktualnym nazewnictwie mundur galowy występuje jako mundur wyjściowy ze sznurem galowym.

W przypadku orderów i odznaczeń nadanych przez Prezydenta RP nosi się baretki wszystkich posiadanych orderów i odznaczeń, w kolejności wskazanej w przepisach ustanawiających dane wyróżnienie. Przy pozostałych odznaczeniach, medalach i odznakach zasadniczo nosi się baretkę najwyższego posiadanego stopnia.

Jak powinna być wykonana baretka?

Baretka jest wykonana ze wstążki w barwie przewidzianej dla konkretnego odznaczenia. Musi być umieszczona na czarnej podkładce sukiennej, która tworzy niewielki obrys wokół wstążki. Najważniejsze wymagania techniczne są następujące:

  • Wysokość baretki wynosi 8 mm.
  • Szerokość baretki odpowiada szerokości wstążki danego odznaczenia.
  • Podkładka sukienna jest czarna i powinna być o 2 mm szersza oraz o 2 mm dłuższa od baretki.
  • Baretka powinna zachowywać barwy i oznaczenia pozwalające rozpoznać właściwe odznaczenie lub jego stopień.

Jak układać baretki na marynarce?

Baretki umieszcza się po lewej stronie marynarki, bezpośrednio nad górną kieszenią. Pierwszy, czyli dolny, rząd znajduje się nad wszyciem klapy lewej górnej kieszeni. W przypadku kurtki mundurowej policjantki baretki umieszcza się na tej samej wysokości.

Jedną, dwie albo trzy baretki rozmieszcza się symetrycznie nad środkiem kieszeni. Jeżeli w jednym rzędzie znajdują się trzy baretki, układa się je bez przerw, obok siebie. Kolejność ustala się według hierarchii odznaczeń – od prawej do lewej.

Przy większej liczbie baretek ich rozmieszczenie należy ustalić w następującej kolejności:

  1. Ustal hierarchię orderów, odznaczeń, medali i odznak, a następnie zachowaj kolejność od prawej do lewej.
  2. Umieść pierwszy rząd bezpośrednio nad górną kieszenią, zachowując symetrię względem jej środka.
  3. Jeżeli baretek jest więcej niż trzy, utwórz kolejne rzędy bezpośrednio jeden pod drugim.
  4. W standardowym układzie umieść po trzy baretki w każdym rzędzie, bez odstępów między nimi.

W rzędach nie należy samodzielnie zmieniać kolejności ani pozostawiać przypadkowych przerw. Układ powinien wynikać z hierarchii odznaczeń i dostępnej przestrzeni nad kieszenią.

Kiedy zasady układu ulegają zmianie?

Standard trzech baretek w jednym rzędzie ma wyjątki związane z krojem munduru oraz szerokością wstążek. Jeżeli klapa marynarki całkowicie zasłania pierwszą baretkę najwyższego orderu lub odznaczenia w górnym rzędzie, w tym rzędzie umieszcza się tylko dwie baretki, tak aby obie pozostały widoczne.

Jeżeli baretek jest kilka rzędów, w dwóch dolnych rzędach można umieścić cztery lub więcej baretek. Ich liczba zależy od szerokości wstążek i może wzrosnąć do całkowitego wypełnienia przestrzeni nad lewą górną kieszenią, między klapą a wyłogiem. Ma to znaczenie zwłaszcza przy odznaczeniach zagranicznych, których wstążki mogą mieć inną szerokość.

Nie należy przesuwać pierwszej baretki tylko po to, aby zachować trzy elementy w rzędzie. Jeżeli klapa ją zasłania, priorytetem jest widoczność obu baretek pozostających w górnym rzędzie. Układ powinien nadal zachowywać hierarchię i zgodność z przepisami dotyczącymi umundurowania.

Jak rozpoznać stopień wybranych odznaczeń?

Stopień medalu „Za Zasługi dla Policji” rozpoznaje się po liczbie pionowych białych pasków umieszczonych symetrycznie na środku czerwonego pola baretki. Jeden pasek oznacza medal brązowy, dwa – srebrny, a trzy – złoty.

Analogiczna zasada dotyczy odznaki „Zasłużony Policjant”. W tym przypadku paski znajdują się na środku niebieskiego pola baretki. Dzięki temu stopień wyróżnienia pozostaje rozpoznawalny także wtedy, gdy pełna odznaka nie jest noszona na mundurze.

Czytaj dalej w tym dziale